The Jar of Nameless Seeds

Aiko has worked at the Sundown Diner for four months. She came for one week, only to earn enough money for a bus ticket. Then the week became a month, and the month became a habit. Now she knows the sound of every lorry that turns off the long desert road.

Aiko đã làm việc ở quán Sundown Diner được bốn tháng. Cô đến chỉ để làm một tuần, kiếm đủ tiền mua vé xe buýt. Rồi một tuần thành một tháng, và một tháng thành thói quen. Giờ cô biết tiếng động của mọi chiếc xe tải rẽ khỏi con đường sa mạc dài.

Today, a heavy lorry with a dented door stops outside at noon. The driver, a man with a grey beard, eats a plate of eggs and says almost nothing. When he finishes, he puts a glass jar on the counter.

Hôm nay, vào buổi trưa, một chiếc xe tải nặng nề có cửa bị móp dừng lại bên ngoài. Người lái xe, một người đàn ông râu xám, ăn một đĩa trứng và gần như không nói gì. Ăn xong, ông đặt một cái lọ thủy tinh lên quầy.

"These are for you," he says. "A woman gave them to me at a petrol station a thousand miles back. She had no label, no name, nothing."

"Cái này là cho cô," ông nói. "Một người phụ nữ đưa tôi ở một trạm xăng cách đây cả nghìn dặm. Bà ấy không có nhãn, không có tên, không có gì cả."

Aiko lifts the jar. It is full of tiny brown seeds, each one hard and shiny like a grain of black pepper. "What do they grow into?" she asks.

Aiko nhấc cái lọ lên. Trong đó đầy những hạt nâu bé xíu, hạt nào cũng cứng và bóng như hạt tiêu đen. "Chúng sẽ mọc thành cây gì ạ?" cô hỏi.

"I have no idea. I live in a lorry. Plant them and find out." He pays for his meal, tips his cap, and drives away.

"Tôi không biết. Tôi sống trên xe tải mà. Cứ gieo xuống rồi biết." Ông trả tiền bữa ăn, chạm vào vành mũ chào, rồi lái xe đi.

Safiya, who owns the diner, looks up from the grill. She is a calm woman who has cooked here for fifteen years. "Don't get excited," she says. "Nothing grows out here except weeds and bad ideas."

Safiya, chủ quán, ngẩng lên khỏi bếp nướng. Bà là một người điềm tĩnh đã nấu ăn ở đây mười lăm năm. "Đừng phấn khích," bà nói. "Ở vùng này chẳng có gì mọc được ngoài cỏ dại và những ý tưởng dở."

But Aiko is already excited. For four months she has watched the same flat horizon. Now she holds something that might become alive. That evening, she finds an empty coffee can behind the kitchen. She fills it with soil from the car park and pushes thirty seeds into it. Then she puts it on the windowsill.

Nhưng Aiko đã phấn khích rồi. Suốt bốn tháng cô nhìn mãi một đường chân trời phẳng lì. Giờ cô đang cầm một thứ có thể trở thành sự sống. Tối đó, cô tìm thấy một cái lon cà phê rỗng sau bếp. Cô đổ đầy đất lấy từ bãi đỗ xe vào đó và ấn ba mươi hạt xuống. Rồi cô đặt nó lên bậu cửa sổ.

She waters the can twice a day, once before the lunch crowd and once after. She talks to it a little, which she would never admit to anyone. On the fifth day, nothing has changed, so she gives it a double dose of water.

Cô tưới nước cho cái lon hai lần mỗi ngày, một lần trước giờ khách đông buổi trưa và một lần sau đó. Cô nói chuyện với nó một chút, điều mà cô sẽ không bao giờ thừa nhận với ai. Đến ngày thứ năm, chẳng có gì thay đổi, nên cô tưới gấp đôi lượng nước.

"You are going to drown it," Safiya says, passing with a tray of plates.

"Cháu sẽ làm nó chết đuối mất," Safiya nói khi đi ngang qua với một khay đĩa.

"I'm helping it," Aiko answers. "Plants need water."

"Cháu đang giúp nó mà," Aiko đáp. "Cây cần nước."

On the ninth morning, a sour smell comes from the can. Aiko lifts it to the light. A grey fuzz covers the soil, and the seeds underneath have turned soft and dark. She stares at the mess, and her stomach drops.

Vào sáng ngày thứ chín, một mùi chua bốc lên từ cái lon. Aiko nâng nó lên ngang ánh sáng. Một lớp nấm mốc xám phủ trên mặt đất, và những hạt bên dưới đã mềm nhũn và thâm đen. Cô nhìn chằm chằm vào mớ hỗn độn ấy, và bụng cô thót lại.

This feeling is not new to her. She quit her first course at university after one hard exam. She quit her second job after one bad week. Every time something fails on the first try, she decides that she was wrong to want it. She almost throws the can into the bin.

Cảm giác này không còn lạ với cô. Cô bỏ khóa học đầu tiên ở đại học sau một kỳ thi khó. Cô bỏ công việc thứ hai sau một tuần tồi tệ. Mỗi lần có điều gì thất bại ngay lần đầu, cô lại quyết định rằng mình đã sai khi mong muốn nó. Cô suýt ném cái lon vào thùng rác.

"Wait." Safiya takes the jar from the shelf and pours a few seeds into her palm. She rolls one between her fingers, and then she bites it gently. "Hard as a pebble," she says. "These are desert seeds. They don't wake up because you water them. They wake up when something breaks the shell."

"Khoan." Safiya lấy cái lọ từ trên kệ xuống và đổ vài hạt vào lòng bàn tay. Bà lăn một hạt giữa các ngón tay, rồi cắn nhẹ. "Cứng như sỏi," bà nói. "Đây là hạt của sa mạc. Chúng không tỉnh dậy vì cháu tưới nước. Chúng tỉnh dậy khi có thứ gì đó làm vỡ lớp vỏ."

"How do you know that?" Aiko asks.

"Sao bà biết ạ?" Aiko hỏi.

"Fifteen years of watching what survives behind this building." Safiya nods toward the back lot, where a few stubborn flowers grow through cracks in the concrete. "Everything that lives there had a rough start. Nobody hands it an easy one."

"Mười lăm năm nhìn xem cái gì sống sót ở sau tòa nhà này." Safiya hất đầu về phía bãi sau, nơi vài bông hoa cứng đầu mọc lên qua các khe nứt của nền bê tông. "Mọi thứ sống ở đó đều có khởi đầu gian khổ. Chẳng ai trao cho chúng một khởi đầu dễ dàng."

Aiko looks at the jar. Thirty seeds are gone, but about seventy remain. "So I get another try," she says.

Aiko nhìn cái lọ. Ba mươi hạt đã mất, nhưng vẫn còn khoảng bảy mươi. "Vậy là cháu được thử lại," cô nói.

"You get a better try," Safiya says. "If you listen to the seed this time and not to yourself."

"Cháu được thử tốt hơn," Safiya nói. "Nếu lần này cháu lắng nghe hạt giống chứ không phải lắng nghe chính mình."

That night, after closing, Aiko tries a different plan. She finds a sheet of sandpaper in the storeroom. One by one, she rubs ten seeds on the paper. A pale spot shows on each shell. It is slow work, and her fingers ache, but she does not hurry. Then she drops them in a cup of warm water from the coffee machine. They soak overnight.

Đêm đó, sau giờ đóng cửa, Aiko thử một kế hoạch khác. Cô tìm thấy một tờ giấy nhám trong kho. Cô mài từng hạt một, mười hạt, trên tờ giấy. Một đốm nhạt hiện ra trên mỗi lớp vỏ. Đó là công việc chậm chạp, và các ngón tay cô đau nhức, nhưng cô không vội. Rồi cô thả chúng vào một cốc nước ấm lấy từ máy pha cà phê. Chúng ngâm suốt đêm.

The next morning, she carries the cup to the back lot. Behind the building, an old ice machine drips slowly onto a strip of gravel. The drops fall one at a time, with a small, steady sound. Aiko digs ten shallow holes along the edge of the wet patch. She drops one seed into each hole and covers it with a thin layer of sand. At the last moment, she places a flat stone on the west side. Now the afternoon sun cannot hit the ground so hard.

Sáng hôm sau, cô mang cốc ra bãi sau. Phía sau tòa nhà, một cái máy làm đá cũ nhỏ giọt chầm chậm xuống một dải sỏi. Những giọt nước rơi từng giọt một, với âm thanh nhỏ và đều. Aiko đào mười cái hố nông dọc mép chỗ ướt. Cô thả một hạt vào mỗi hố và phủ lên một lớp cát mỏng. Vào phút cuối, cô đặt một hòn đá phẳng ở phía tây. Giờ nắng chiều không thể rọi xuống đất quá gay gắt.

"That's all?" Safiya asks from the back door. She holds a cup of coffee.

"Có thế thôi hả?" Safiya hỏi từ cửa sau. Bà cầm một tách cà phê.

"That's all. No extra water, and no talking to it." Aiko wipes her hands on her apron. "I will just check every morning before work."

"Có thế thôi ạ. Không tưới thêm nước, và không nói chuyện với nó." Aiko lau tay vào tạp dề. "Cháu chỉ kiểm tra mỗi sáng trước khi đi làm."

For eight days, she checks and sees only gravel. Each time, she wants to dig, to water, to do something. Each time, she makes herself stand still for one minute and then walk away. By the sixth day, the minute has become a habit too. She notices small things instead. There is a lizard on the wall, and the light turns gold on the stone.

Suốt tám ngày, cô kiểm tra và chỉ thấy sỏi. Lần nào cô cũng muốn đào lên, tưới nước, làm một điều gì đó. Lần nào cô cũng ép mình đứng yên một phút rồi bỏ đi. Đến ngày thứ sáu, một phút ấy cũng đã thành thói quen. Thay vào đó cô để ý những điều nhỏ bé. Có một con thằn lằn trên tường, và ánh sáng chuyển sang màu vàng trên hòn đá.

On the ninth day, she kneels down and holds her breath. A tiny green hook is pushing out of the sand. It is bent like a question mark and no bigger than a grain of rice. Beside it, a second one is beginning to lift.

Đến ngày thứ chín, cô quỳ xuống và nín thở. Một cái móc xanh bé xíu đang nhú lên khỏi lớp cát. Nó cong như một dấu chấm hỏi và không to hơn hạt gạo. Bên cạnh nó, một cái thứ hai đang bắt đầu nhô lên.

She runs inside with sandy knees. "Safiya! Come and look!"

Cô chạy vào trong với hai đầu gối dính cát. "Safiya! Ra xem đi ạ!"

Safiya follows her out, drying her hands on a towel. She crouches and looks for a long time. "Well," she says at last. "Look at that. Out here, of all places."

Safiya theo cô ra ngoài, vừa lau tay vào khăn. Bà ngồi xổm xuống và nhìn rất lâu. "Chà," cuối cùng bà nói. "Nhìn kìa. Giữa một nơi như thế này."

"Seven," Aiko whispers, after she counts. "Seven came up."

"Bảy," Aiko thì thầm, sau khi đếm. "Bảy hạt đã lên."

"Seven out of ten is a very good year." Safiya stands and smiles, which she does only rarely. "Tomorrow I'll cut you a piece of metal for shade. Don't touch the roots."

"Bảy trên mười là một vụ mùa rất tốt." Safiya đứng dậy và mỉm cười, điều bà hiếm khi làm. "Mai bà sẽ cắt cho cháu một mảnh kim loại để che nắng. Đừng chạm vào rễ."

By the end of the month, the seedlings are as tall as a pencil. Lorry drivers who stop for pie begin to walk around the back with their coffee. They ask what the plants are. Aiko tells them the same answer every time: "Nobody knows." Some of them laugh, and a few of them take photographs.

Đến cuối tháng, những cây con cao bằng một cây bút chì. Những tài xế xe tải ghé vào ăn bánh bắt đầu cầm cà phê đi vòng ra phía sau. Họ hỏi đó là cây gì. Lần nào Aiko cũng trả lời giống nhau: "Không ai biết." Vài người bật cười, và một số người chụp ảnh.

One morning, a thin stem of the tallest plant forms a hard little knot near the top. It is tight and silver, like a closed fist. Aiko does not recognise it from any garden she has ever seen. She checks the other six plants, but only this one has made a knot.

Một buổi sáng, thân mảnh của cây cao nhất kết thành một cái nút nhỏ cứng gần ngọn. Nó chặt và màu bạc, như một nắm tay đang siết. Aiko không nhận ra nó từ bất cứ khu vườn nào cô từng thấy. Cô kiểm tra sáu cây còn lại, nhưng chỉ có cây này tạo nút.

She finds a paper card in her apron. She writes "Name:" at the top and then stops with the pen above the line. After a moment, she leans the card against the flat stone and leaves the line empty. Then she goes back inside to refill the coffee.

Cô tìm thấy một tấm thẻ giấy trong tạp dề. Cô viết "Tên:" ở trên cùng rồi dừng lại, cây bút lơ lửng trên dòng kẻ. Một lát sau, cô dựa tấm thẻ vào hòn đá phẳng và để trống dòng đó. Rồi cô quay vào trong để châm thêm cà phê.