The Hum Before Dinner

Frida was fifteen, and she hated waiting.

Frida mười lăm tuổi, và cô ghét chờ đợi.

She hated slow phones. She hated slow friends. Most of all, she hated the lift at Hillside Zoo.

Cô ghét điện thoại chậm. Cô ghét bạn bè chậm. Hơn hết, cô ghét chiếc thang máy ở Sở thú Hillside.

The zoo was small. It sat on a hill, and it had three levels. The kitchen was at the bottom. The lemur garden was at the top. Between them was one old lift for food carts.

Sở thú nhỏ. Nó nằm trên một ngọn đồi, và có ba tầng. Nhà bếp ở dưới cùng. Khu vườn vượn cáo ở trên cùng. Giữa chúng là một chiếc thang máy cũ chở xe thức ăn.

The lift took four whole minutes to go up. It made a low, sleepy hum all the way. Nothing else in the zoo moved so slowly.

Chiếc thang máy mất trọn bốn phút để đi lên. Suốt chặng đường nó phát ra một tiếng ngân trầm, buồn ngủ. Không có gì khác trong sở thú chuyển động chậm như vậy.

Frida came every Saturday to help. Her job was to wash buckets. She washed forty buckets each week. Then she stood by the lift and watched the numbers crawl.

Frida đến giúp mỗi thứ Bảy. Việc của cô là rửa xô. Mỗi tuần cô rửa bốn mươi cái xô. Rồi cô đứng cạnh thang máy và nhìn các con số bò chậm chạp.

Dina, the head keeper, wore big boots and a green cap. She had a calm voice. She never ran, and she never shouted.

Dina, người quản lý thú, đi ủng to và đội mũ lưỡi trai xanh. Cô có giọng nói điềm tĩnh. Cô không bao giờ chạy, và không bao giờ la hét.

One Saturday, Frida could not wait any more.

Một ngày thứ Bảy, Frida không thể chờ thêm nữa.

"Dina, please fix this lift," she said. "It is so slow. My wish is a fast lift."

"Dina, làm ơn sửa cái thang máy này," cô nói. "Nó chậm quá. Điều ước của cháu là một chiếc thang máy nhanh."

Dina laughed. "You wish for a lot of things."

Dina bật cười. "Cháu ước nhiều thứ thật."

"My second wish is to feed the animals," said Frida. "I am tired of buckets."

"Điều ước thứ hai của cháu là được cho thú ăn," Frida nói. "Cháu chán xô lắm rồi."

"One wish at a time," Dina said. "I will call the repair man. We will talk about the feeding later."

"Mỗi lần một điều ước thôi," Dina nói. "Cô sẽ gọi thợ sửa. Chuyện cho ăn thì nói sau."

On Monday, the repair man came with a heavy bag. He worked all day. He changed a part and oiled a wheel. By evening, the old lift was ready.

Vào thứ Hai, người thợ sửa đến với một chiếc túi nặng. Ông làm việc cả ngày. Ông thay một bộ phận và tra dầu một bánh xe. Đến tối, chiếc thang máy cũ đã sẵn sàng.

The next Saturday, Frida ran into the kitchen. The lift stood open and shiny. She pushed the food cart inside and pressed the button.

Thứ Bảy tuần sau, Frida chạy vào bếp. Chiếc thang máy đứng đó, mở cửa và sáng bóng. Cô đẩy xe thức ăn vào trong và nhấn nút.

Whoosh! The lift flew up. It took only forty seconds.

Vút! Chiếc thang máy bay lên. Nó chỉ mất bốn mươi giây.

"Yes!" Frida shouted. "At last!"

"Tuyệt!" Frida hét. "Cuối cùng cũng được!"

The doors opened at the top. Dina stood there with a smile. Frida pushed the cart into the lemur garden and looked around.

Cửa mở ở tầng trên cùng. Dina đứng đó với nụ cười. Frida đẩy xe vào khu vườn vượn cáo và nhìn quanh.

The garden was empty.

Khu vườn trống không.

There were no lemurs at the fence. There were no black and white tails on the rocks. The grapes sat in the bowls, and nobody came.

Không có con vượn cáo nào ở hàng rào. Không có chiếc đuôi đen trắng nào trên những tảng đá. Nho nằm trong các bát, và không ai tới.

"Where are they?" Frida asked.

"Chúng đâu rồi?" Frida hỏi.

"Let us wait," said Dina.

"Chúng ta chờ xem," Dina nói.

They waited five minutes. Nothing moved. Then Frida saw them. The lemurs sat high in the big tree. They stayed far from the food.

Họ chờ năm phút. Không có gì cử động. Rồi Frida thấy chúng. Những con vượn cáo ngồi cao trên cái cây lớn. Chúng ở xa chỗ thức ăn.

The youngest one was Biscuit. He looked down at the cart and made a small, worried noise. Then he looked at the lift.

Con nhỏ nhất là Biscuit. Nó nhìn xuống chiếc xe và phát ra một tiếng lo lắng nhỏ. Rồi nó nhìn về phía thang máy.

"Are they sick?" Frida asked.

"Chúng bị bệnh à?" Frida hỏi.

"No," said Dina. "They are confused."

"Không," Dina nói. "Chúng bối rối."

"Why?"

"Tại sao ạ?"

Dina sat on a box by the gate. "Tell me about the old lift," she said. "What did it do?"

Dina ngồi xuống một cái thùng cạnh cổng. "Kể cho cô nghe về chiếc thang máy cũ," cô nói. "Nó làm gì?"

"It was slow," Frida said. "It hummed."

"Nó chậm," Frida nói. "Nó ngân."

"And what did the lemurs do when it hummed?"

"Và những con vượn cáo làm gì khi nó ngân?"

Frida opened her mouth. Then she closed it again. She remembered the old Saturdays. First the hum began. Then, one by one, the lemurs came down from the trees. By the time the lift arrived, they all sat at the fence. They waited like a small, hungry crowd.

Frida mở miệng. Rồi cô lại ngậm lại. Cô nhớ những ngày thứ Bảy xưa. Đầu tiên tiếng ngân bắt đầu. Rồi, từng con một, những con vượn cáo xuống khỏi cây. Khi thang máy tới, tất cả đã ngồi ở hàng rào. Chúng chờ như một đám đông nhỏ đang đói.

"The hum was a bell," Frida said slowly. "The hum told them: dinner is coming."

"Tiếng ngân là một cái chuông," Frida chậm rãi nói. "Tiếng ngân báo cho chúng: bữa tối sắp đến."

"And the four minutes gave them time to come," Dina said.

"Và bốn phút cho chúng thời gian để đến," Dina nói.

Frida looked at the shiny lift. It was quiet now. It had no hum and no warning. Food just appeared, and the lemurs did not trust it.

Frida nhìn chiếc thang máy sáng bóng. Giờ nó yên lặng. Nó không còn tiếng ngân và không có lời báo trước. Thức ăn chỉ xuất hiện, và những con vượn cáo không tin nó.

"I made it worse," she said.

"Cháu làm mọi thứ tệ hơn," cô nói.

"You made it faster," Dina said. "That is not the same."

"Cháu làm nó nhanh hơn," Dina nói. "Không giống nhau đâu."

Frida felt her stomach go cold. "Can the repair man put the old part back?"

Frida cảm thấy bụng mình lạnh đi. "Thợ sửa có thể lắp lại bộ phận cũ không ạ?"

"He kept it in his van. But he cannot come until Monday."

"Ông ấy giữ nó trong xe. Nhưng ông ấy không thể đến cho tới thứ Hai."

"Then what do we do today?"

"Vậy hôm nay mình làm gì ạ?"

Dina shrugged. "You tell me. You wanted to feed the animals."

Dina nhún vai. "Cháu bảo cô đi. Cháu muốn cho thú ăn mà."

Frida looked at the tree. Biscuit looked back at her. His hungry eyes went from the grapes to the lift.

Frida nhìn lên cái cây. Biscuit nhìn lại cô. Đôi mắt đói của nó chuyển từ nho sang thang máy.

She thought for a long time. Then she walked to the gate and stood very still. She took a slow breath.

Cô suy nghĩ rất lâu. Rồi cô đi tới cổng và đứng thật yên. Cô hít một hơi chậm.

Then she began to hum.

Rồi cô bắt đầu ngân nga.

It was a low note, deep in her chest. It was not pretty. It was not a song. It was only a long, sleepy sound, just like the old lift.

Đó là một nốt trầm, sâu trong lồng ngực. Nó không hay. Nó không phải một bài hát. Nó chỉ là một âm thanh dài, buồn ngủ, giống hệt chiếc thang máy cũ.

Nothing happened for one minute. Her face felt silly. She kept humming.

Trong một phút không có gì xảy ra. Mặt cô thấy ngớ ngẩn. Cô vẫn tiếp tục ngân.

After two minutes, a branch moved. A lemur climbed down and sat on a rock.

Sau hai phút, một cành cây động đậy. Một con vượn cáo trèo xuống và ngồi trên một tảng đá.

After three minutes, there were four of them. They watched her with their orange eyes. Their tails curled over their backs like question marks.

Sau ba phút, đã có bốn con. Chúng nhìn cô bằng đôi mắt màu cam. Đuôi của chúng cong trên lưng như những dấu chấm hỏi.

Frida wanted to stop. Her throat was dry. She wanted to run and put the grapes down. But she remembered Dina's calm voice. So she took another breath and hummed on.

Frida muốn dừng lại. Cổ họng cô khô. Cô muốn chạy đi và đặt nho xuống. Nhưng cô nhớ giọng nói điềm tĩnh của Dina. Vì vậy cô hít thêm một hơi và tiếp tục ngân.

After four minutes, the whole group sat at the fence. Biscuit came last. He walked along the wall, and he stopped at her feet.

Sau bốn phút, cả đàn ngồi ở hàng rào. Biscuit đến sau cùng. Nó đi dọc bức tường, và dừng lại dưới chân cô.

Frida stopped humming. Her heart beat fast. Slowly, she put a grape in the little hand.

Frida ngừng ngân. Tim cô đập nhanh. Cô từ từ đặt một quả nho vào bàn tay nhỏ.

Dina stood up and put a bucket in Frida's arms. "That is your wish, then," she said. "Every Saturday at four o'clock. Do not be late."

Dina đứng dậy và đặt một cái xô vào tay Frida. "Vậy đó là điều ước của cháu," cô nói. "Mỗi thứ Bảy lúc bốn giờ. Đừng đến muộn."

"But on Monday the old lift will come back," Frida said.

"Nhưng thứ Hai thang máy cũ sẽ trở lại," Frida nói.

"Yes. And on Monday, you can ride it with me." Dina smiled. "But today, somebody had to be the lift."

"Phải. Và thứ Hai, cháu có thể đi nó cùng cô." Dina mỉm cười. "Nhưng hôm nay, phải có ai đó làm thang máy."

Frida laughed. She turned back to the fence, where forty bright eyes watched her. She gave out the grapes one at a time.

Frida bật cười. Cô quay lại hàng rào, nơi bốn mươi con mắt sáng nhìn cô. Cô phát nho từng quả một.

"Mmm," she hummed, and waited for the next one.

"Ưmmm," cô ngân nga, và chờ con tiếp theo.