The Peaches That Would Not Ripen

The heater in carriage four died just after the night train left the last big station.

Lò sưởi ở toa số bốn hỏng ngay sau khi chuyến tàu đêm rời ga lớn cuối cùng.

Brina felt it first in her toes. The warm air stopped blowing from under the seats, and the cold crept up from the floor. She pulled her coat tight and looked down at the basket on her lap.

Brina cảm thấy lạnh ở các ngón chân trước tiên. Hơi ấm không còn thổi ra từ dưới ghế nữa, và cái lạnh bò lên từ sàn tàu. Cô kéo chặt áo khoác và nhìn xuống chiếc giỏ trên đùi.

It held twenty peaches. They were hard and green, like small apples in early spring. Her boss at the orchard had picked them too soon. A buyer in the city wanted them by noon.

Trong giỏ có hai mươi quả đào. Chúng cứng và xanh, như những quả táo nhỏ đầu xuân. Ông chủ vườn cây ăn quả của cô đã hái chúng quá sớm. Một người mua ở thành phố cần chúng trước buổi trưa.

"They need three more days of sun," she had told him that afternoon.

"Chúng cần thêm ba ngày nắng nữa," chiều hôm đó cô đã nói với ông.

"Then you must make them hurry," he had said, and he had laughed.

"Vậy thì cô phải làm cho chúng chín nhanh lên," ông đã nói, và còn bật cười.

It was not funny now. Brina had made a promise to the cook at the children's hospital. Tomorrow was the summer party on the ward. The cook had called twice that week, and Brina had said the same words both times.

Giờ thì chuyện đó chẳng buồn cười chút nào. Brina đã hứa với bác đầu bếp ở bệnh viện nhi. Ngày mai là buổi tiệc mùa hè trên khoa. Tuần đó bác đầu bếp đã gọi hai lần, và lần nào Brina cũng nói đúng một câu.

"I promise you will have ripe peaches. Soft, sweet and ready to eat."

"Cháu hứa bác sẽ có đào chín. Mềm, ngọt và ăn được ngay."

She had meant it. She had not known about the heater.

Cô đã nói thật lòng. Cô đâu có biết chuyện cái lò sưởi.

A tired conductor walked slowly down the aisle. He wore a thick scarf, and his breath made small clouds. His badge said Lazlo. He stopped beside her seat and looked at the basket.

Một người soát vé mệt mỏi chậm rãi bước dọc lối đi. Ông quàng chiếc khăn dày, hơi thở của ông tạo thành những làn khói nhỏ. Bảng tên của ông ghi Lazlo. Ông dừng lại cạnh ghế cô và nhìn vào chiếc giỏ.

"Those are very green peaches," he said.

"Đào xanh quá," ông nói.

"I know," said Brina. "They are supposed to be soft by morning."

"Cháu biết," Brina nói. "Lẽ ra đến sáng chúng phải mềm."

Lazlo gave a short, kind laugh. "Not in this carriage. Even the ticket machine is freezing."

Lazlo bật một tiếng cười ngắn, hiền hậu. "Trong toa này thì không được đâu. Đến cả máy bán vé cũng đóng băng rồi."

"Can you fix the heater?"

"Bác sửa được lò sưởi không ạ?"

"I have tried three times. The part is broken, and the next station with a workshop is four hours away." He rubbed his hands together. "I am sorry. I wish I had better news."

"Tôi đã thử ba lần. Bộ phận đó hỏng rồi, và ga tiếp theo có xưởng sửa còn cách bốn tiếng nữa." Ông xoa hai bàn tay vào nhau. "Tôi xin lỗi. Giá mà tôi có tin tốt hơn."

Brina stared at the dark window. Her own face looked back at her, small and worried. She thought about the children on the ward. Some of them had been in bed for weeks. A basket of fruit would not cure anyone, but the cook had said it would mean a lot.

Brina nhìn chằm chằm ra ô cửa sổ tối đen. Khuôn mặt cô phản chiếu trong đó, nhỏ bé và lo lắng. Cô nghĩ đến những đứa trẻ trên khoa. Có em đã nằm giường nhiều tuần. Một giỏ trái cây không chữa khỏi cho ai, nhưng bác đầu bếp đã nói nó sẽ có ý nghĩa lắm.

Across the aisle, a young man in a blue jacket was studying a tin of soup. A woman near the door held a sleeping baby inside her coat. Four students sat at the back with their bags in a pile. They were pretending not to be cold.

Bên kia lối đi, một chàng trai mặc áo khoác xanh đang xem xét một hộp súp. Một người phụ nữ gần cửa ôm đứa bé đang ngủ trong áo khoác. Bốn sinh viên ngồi ở cuối toa, ba lô chất thành đống. Họ giả vờ như không thấy lạnh.

Brina took out her phone and searched for advice. She found one idea quickly. Peaches ripen faster in a paper bag with a banana or an apple. Ripe fruit gives off a gas that helps the others.

Brina lấy điện thoại ra tìm lời khuyên. Cô nhanh chóng tìm thấy một cách. Đào chín nhanh hơn khi để trong túi giấy cùng một quả chuối hoặc một quả táo. Trái cây chín tỏa ra một loại khí giúp những quả khác chín theo.

She also read the second part. They still need warmth, and they still need time.

Cô cũng đọc phần thứ hai. Chúng vẫn cần hơi ấm, và vẫn cần thời gian.

"Do you have a ripe apple?" she asked the young man across the aisle.

"Anh có quả táo chín nào không?" cô hỏi chàng trai bên kia lối đi.

He looked up, surprised. "I have two. Why?"

Anh ngước lên, ngạc nhiên. "Tôi có hai quả. Sao vậy?"

"It is a long story."

"Chuyện dài lắm."

"We have all night," he said, and he handed her both apples.

"Chúng ta có cả đêm mà," anh nói, rồi đưa cho cô cả hai quả táo.

That was how it began. Brina found a paper bag in her handbag and put six peaches inside with the apples. The students heard her explain, and one of them gave her a banana. The woman with the baby had a pear in her bag. Soon the whole carriage was looking for ripe fruit.

Mọi chuyện bắt đầu như thế. Brina tìm thấy một chiếc túi giấy trong túi xách và cho sáu quả đào vào cùng với những quả táo. Các sinh viên nghe cô giải thích, và một cô đưa cho cô một quả chuối. Người phụ nữ có em bé có một quả lê trong túi. Chẳng bao lâu cả toa tàu cùng đi tìm trái cây chín.

Lazlo watched this with his arms crossed. At last he sat down on the seat in front of Brina.

Lazlo khoanh tay nhìn cảnh đó. Cuối cùng ông ngồi xuống ghế phía trước Brina.

"It will not work," he said gently. "I have worked on this line for nine years. Cold is cold."

"Không được đâu," ông nhẹ nhàng nói. "Tôi làm trên tuyến này chín năm rồi. Lạnh vẫn là lạnh."

"I know," Brina said. Her voice shook a little. "But I promised."

"Cháu biết," Brina nói. Giọng cô hơi run. "Nhưng cháu đã hứa."

Lazlo said nothing for a moment. Then he stood up and looked at the end of the carriage, where the luggage rack was.

Lazlo im lặng một lúc. Rồi ông đứng dậy và nhìn về cuối toa, nơi có giá để hành lý.

"Wait here," he said.

"Chờ ở đây nhé," ông nói.

He came back ten minutes later with a small electric hotplate and a heavy metal pot. He put them on the empty seat across from her.

Mười phút sau ông quay lại với một chiếc bếp điện nhỏ và một cái nồi kim loại nặng. Ông đặt chúng lên chiếc ghế trống đối diện cô.

"This belongs to a night guard in the next carriage," he said. "He uses it on his breaks. He says I can borrow it if I tell nobody."

"Cái này của một anh bảo vệ đêm ở toa bên cạnh," ông nói. "Anh ấy dùng nó lúc nghỉ giải lao. Anh bảo tôi mượn được nếu không nói với ai."

Brina looked at the hotplate and then at him. "Rules say no cooking on the train."

Brina nhìn chiếc bếp rồi nhìn ông. "Quy định cấm nấu ăn trên tàu mà."

"Rules say a lot of things," said Lazlo. "They also say passengers must be warm. Nobody follows that one tonight."

"Quy định nói nhiều thứ lắm," Lazlo nói. "Quy định cũng nói hành khách phải được ấm áp. Tối nay chẳng ai tuân theo điều đó cả."

He plugged the hotplate into the socket by the door. A small red light came on, and the plate began to tick as it warmed. The students gasped. The baby woke and made a happy noise.

Ông cắm bếp vào ổ điện cạnh cửa. Một đèn đỏ nhỏ bật sáng, và mặt bếp bắt đầu kêu tích tắc khi nóng lên. Các sinh viên há hốc miệng. Em bé thức dậy và phát ra một tiếng vui vẻ.

"Now," said Lazlo. "You said you promised soft, sweet peaches."

"Nào," Lazlo nói. "Cô bảo đã hứa đào mềm và ngọt."

"Yes."

"Vâng."

"Then we cannot wait for the sun. We must cook them."

"Vậy thì ta không chờ nắng được. Ta phải nấu chúng."

Brina's mouth fell open, and then she began to laugh. It was the first time that night. She cut the green peaches in half with the young man's pocket knife. She dropped them into the pot. The woman with the baby gave her a small bag of sugar from her lunch. One of the students had a stick of cinnamon in her coat. She could not explain why.

Brina há hốc miệng, rồi cô bắt đầu cười. Đó là lần đầu tiên trong đêm ấy. Cô bổ đôi những quả đào xanh bằng con dao nhíp của chàng trai. Cô thả chúng vào nồi. Người phụ nữ có em bé đưa cho cô một túi đường nhỏ lấy từ bữa trưa của mình. Một cô sinh viên có một thanh quế trong áo khoác. Cô ấy không giải thích nổi vì sao.

Water came from a bottle. The pot began to bubble slowly, and a warm smell filled the carriage. It smelled like summer, even though the peaches had never seen enough of it.

Nước lấy từ một cái chai. Nồi bắt đầu sôi lăn tăn, và một mùi thơm ấm áp lan khắp toa. Nó có mùi của mùa hè, dù những quả đào chưa bao giờ được hưởng đủ nắng.

People moved closer. First the students came, then the man with the soup, then the woman and her baby. They sat with their hands near the pot and their faces in the soft steam. Someone started to tell a joke about a goat on a bus. Someone else told a worse one.

Mọi người xích lại gần hơn. Đầu tiên là các sinh viên, rồi anh chàng với hộp súp, rồi người phụ nữ và em bé. Họ ngồi với bàn tay gần nồi và gương mặt trong làn hơi nước dịu nhẹ. Ai đó bắt đầu kể chuyện cười về một con dê trên xe buýt. Người khác kể một chuyện còn dở hơn.

Lazlo stirred the pot with a wooden spoon. He did it carefully, like a man who had cooked for crowds before.

Lazlo khuấy nồi bằng chiếc thìa gỗ. Ông làm rất cẩn thận, như một người từng nấu ăn cho đám đông.

"Where did you learn this?" Brina asked.

"Bác học việc này ở đâu vậy?" Brina hỏi.

"My cousin ran a roadside kitchen," he said. "I was twelve, and I washed pots. I learned to stir before I learned to read."

"Anh họ tôi mở một quán ăn ven đường," ông nói. "Tôi mười hai tuổi, rửa nồi. Tôi học khuấy trước khi học đọc."

Around two in the morning, the peaches turned soft and golden. They were not the fruit she had promised. They were a sweet, warm stew with cinnamon, and the smell alone made her eyes wet.

Khoảng hai giờ sáng, những quả đào trở nên mềm và vàng óng. Chúng không phải thứ trái cây cô đã hứa. Chúng là món đào hầm ngọt ấm với quế, và chỉ riêng mùi thơm thôi cũng làm mắt cô ướt.

She filled every empty jar and tin she could find. The woman with the baby gave her a clean cup. The students gave her two plastic boxes. Lazlo took a small bottle from his pocket. He poured the last honey into the pot.

Cô rót đầy mọi cái lọ và hộp thiếc trống mà cô tìm được. Người phụ nữ có em bé đưa cho cô một chiếc cốc sạch. Các sinh viên đưa cô hai hộp nhựa. Lazlo lấy một chai nhỏ từ trong túi. Ông rót chỗ mật ong cuối cùng vào nồi.

By the time the sky turned pale outside, everyone in the carriage had tasted a spoonful. Nobody was cold any more. The hotplate was unplugged and carried away before the station.

Đến khi bầu trời ngoài kia nhạt màu, mọi người trong toa đều đã nếm một thìa. Không ai còn thấy lạnh nữa. Chiếc bếp được rút điện và mang đi trước khi tàu vào ga.

The train stopped at the city platform at a quarter to six. Brina carried her basket, now heavy with jars, down the steps. Lazlo stood at the door with his scarf pulled up to his nose.

Tàu dừng ở sân ga thành phố lúc sáu giờ kém mười lăm. Brina xách chiếc giỏ, giờ nặng trĩu những lọ, bước xuống bậc thang. Lazlo đứng ở cửa, kéo khăn lên tận mũi.

"You kept your promise," he said. "Just not the way you planned."

"Cô đã giữ lời hứa," ông nói. "Chỉ là không theo cách cô định."

"I am not sure the cook will agree," said Brina.

"Cháu không chắc bác đầu bếp sẽ đồng ý," Brina nói.

She was right to worry. At the hospital kitchen, the cook looked at the jars and then at her. Her eyebrows rose slowly.

Cô lo là đúng. Ở bếp bệnh viện, bác đầu bếp nhìn những cái lọ rồi nhìn cô. Lông mày bác từ từ nhướng lên.

"These are not what I asked for," the cook said.

"Đây đâu phải thứ tôi đã nhờ," bác đầu bếp nói.

"No," said Brina. Her stomach felt tight. "They are not. But please try one."

"Dạ không," Brina nói. Bụng cô thắt lại. "Không phải ạ. Nhưng xin bác nếm thử một lọ."

The cook picked up a spoon and tasted the warm peaches. She closed her eyes. Then she opened them again and smiled, and Brina let out her breath.

Bác đầu bếp cầm một chiếc thìa và nếm món đào ấm. Bác nhắm mắt lại. Rồi bác mở mắt ra và mỉm cười, và Brina thở phào.

"Who made this?" the cook asked.

"Ai làm món này vậy?" bác đầu bếp hỏi.

"A whole carriage of strangers," said Brina. "And one conductor who broke the rules."

"Cả một toa tàu toàn người lạ ạ," Brina nói. "Và một người soát vé đã phá luật."

The cook laughed and reached for another jar. "The children will love it. Can you tell me the recipe, or must I take the train to find out?"

Bác đầu bếp bật cười và với lấy một lọ nữa. "Bọn trẻ sẽ thích lắm. Cháu nói công thức cho bác được không, hay bác phải đi tàu để tìm hiểu?"