A Wheel for the Yellow Truck

Yaw has worked at the cemetery for exactly nine days, and in that time he has learned three things. The lawns need cutting twice a week, and the paths need raking every morning. Nobody expects him to understand the head gardener's English the first time.

Yaw đã làm việc ở nghĩa trang đúng chín ngày, và trong thời gian đó cậu đã học được ba điều. Các bãi cỏ cần cắt hai lần một tuần, và các lối đi cần cào mỗi sáng. Không ai mong cậu hiểu tiếng Anh của người làm vườn trưởng ngay từ lần đầu.

Today the head gardener is away at a supplier, and Yaw has the place to himself. He eats his lunch in the tool shed, where it smells of cut grass and oil. A radio on the shelf plays quietly, and the only other sound is the rustle of a plastic bag in the corner.

Hôm nay người làm vườn trưởng đi gặp nhà cung cấp, và Yaw có cả nơi này cho riêng mình. Cậu ăn trưa trong nhà kho dụng cụ, nơi có mùi cỏ cắt và dầu máy. Một chiếc radio trên kệ phát nhỏ tiếng, và âm thanh duy nhất khác là tiếng sột soạt của một cái túi nhựa trong góc.

He is halfway through his second helping of rice when someone knocks on the open door. A man stands there with a cardboard box in one hand and a small yellow toy truck in the other. He looks like someone who has been apologising for most of the day.

Cậu ăn được nửa phần cơm thứ hai thì có ai đó gõ lên cánh cửa đang mở. Một người đàn ông đứng đó, một tay cầm hộp các-tông, tay kia cầm một chiếc xe tải đồ chơi nhỏ màu vàng. Trông anh như người đã xin lỗi suốt cả ngày.

"Excuse me," the man says. "I am looking for the office. A woman at the gate said it was behind the chapel, but I think I walked in a circle."

"Xin lỗi," người đàn ông nói. "Tôi đang tìm văn phòng. Một cô ở cổng bảo nó ở sau nhà nguyện, nhưng tôi nghĩ mình đã đi lòng vòng."

"The main office is closed today," Yaw says slowly, choosing each word. "Only me. I am the gardener. New gardener."

"Văn phòng chính hôm nay đóng cửa," Yaw chậm rãi nói, chọn từng từ. "Chỉ có tôi. Tôi là người làm vườn. Người làm vườn mới."

The man lets out a long breath and sits down on an upturned bucket, as if his legs have made the decision for him. His name is Madu, and he delivers flowers and stone samples for a company across the city. He has a van parked at the gate and a customer waiting in the chapel office. He also has a problem that has nothing to do with either of them.

Người đàn ông thở ra một hơi dài và ngồi xuống một cái xô úp ngược, như thể đôi chân đã tự quyết định thay anh. Tên anh là Madu, và anh giao hoa và đá mẫu cho một công ty ở bên kia thành phố. Anh có một chiếc xe tải đậu ở cổng và một khách hàng đang chờ trong văn phòng nhà nguyện. Anh còn có một rắc rối chẳng liên quan gì đến cả hai.

"It is my daughter's truck," Madu explains. He turns the toy over, and Yaw sees that one of the back wheels is missing. "She is four. She gave it to me this morning and said, 'Look after him, Papa.' Then, on the gravel path, the wheel just jumped off. I heard it roll away, and I could not find it anywhere."

"Đó là xe của con gái tôi," Madu giải thích. Anh lật món đồ chơi lại, và Yaw thấy một trong hai bánh sau bị mất. "Con bé bốn tuổi. Sáng nay nó đưa cho tôi và nói: 'Ba giữ nó cẩn thận nhé.' Rồi trên đường sỏi, cái bánh cứ thế bật ra. Tôi nghe nó lăn đi, và tìm không thấy ở đâu cả."

Yaw leans closer. The truck is old, painted a cheerful yellow, with a small tipping bed at the back and a name scratched into the roof: BIG TOM. The axle is a thin steel rod, bent slightly at the end where the wheel used to sit.

Yaw nghiêng người lại gần. Chiếc xe đã cũ, sơn màu vàng tươi vui, với thùng xe lật nhỏ ở phía sau và một cái tên khắc trên nóc: BIG TOM. Trục xe là một thanh thép mỏng, hơi cong ở đầu nơi chiếc bánh từng nằm.

"She will ask for him tonight," Madu continues. "If I come home with a broken truck, I will have to explain that her father is a man who loses things. She already thinks I forget everything."

"Tối nay con bé sẽ đòi nó," Madu tiếp tục. "Nếu tôi về nhà với một chiếc xe hỏng, tôi sẽ phải giải thích rằng ba nó là người hay làm mất đồ. Con bé đã nghĩ là tôi quên mọi thứ rồi."

"Do you forget everything?" Yaw asks, and then worries that the question sounds rude.

"Anh có quên mọi thứ không?" Yaw hỏi, rồi lo rằng câu hỏi nghe thật thô lỗ.

Madu laughs, a short surprised laugh. "Only the important things."

Madu cười, một tiếng cười ngắn ngạc nhiên. "Chỉ quên những thứ quan trọng thôi."

For a moment neither of them speaks. Yaw looks at the truck, then at the shelves behind him. They are crowded with the odds and ends of a place that repairs everything itself. There are jars of screws, coils of wire, rubber washers, and a battered metal box labelled SPARES. Back home, he fixed bicycles for his cousins every holiday. He has not touched a toy in years, but his hands remember the work better than his English does.

Trong một lúc cả hai không nói gì. Yaw nhìn chiếc xe, rồi nhìn những cái kệ phía sau. Chúng chất đầy đồ lặt vặt của một nơi tự sửa mọi thứ. Có những hũ ốc vít, những cuộn dây điện, những vòng đệm cao su, và một hộp kim loại cũ ghi chữ SPARES. Ở quê, mỗi kỳ nghỉ cậu đều sửa xe đạp cho các anh em họ. Đã nhiều năm cậu không đụng vào đồ chơi, nhưng đôi tay cậu nhớ công việc hơn cả tiếng Anh của cậu.

"Wait," he says. "I think I can help."

"Đợi chút," cậu nói. "Tôi nghĩ tôi giúp được."

Madu looks up, doubtful but hopeful. "You can fix a truck?"

Madu ngước lên, nghi ngờ nhưng hy vọng. "Cậu sửa được xe tải à?"

"I can try. Maybe."

"Tôi có thể thử. Có lẽ vậy."

Yaw clears a corner of the workbench and switches on the lamp. First he straightens the bent end of the axle with a pair of pliers. He taps it gently against the vice so that the metal does not crack. Then he searches the jars for a wheel. He finds a wooden button, a bottle cap, and the lid of a spray can, but none of them is the right size.

Yaw dọn một góc bàn làm việc và bật đèn lên. Trước tiên cậu nắn thẳng đầu trục bị cong bằng một cái kìm. Cậu gõ nhẹ nó vào ê-tô để kim loại không bị nứt. Rồi cậu tìm trong các hũ một cái bánh xe. Cậu thấy một cái nút áo gỗ, một cái nắp chai, và nắp của một bình xịt, nhưng không cái nào đúng cỡ.

"This is more difficult than I thought," Yaw admits.

"Việc này khó hơn tôi tưởng," Yaw thừa nhận.

"Every repair is," says Madu, who has begun to watch with real interest. "My father was a carpenter. He always said that the first fix is only a rehearsal."

"Sửa chữa nào cũng vậy," Madu nói, anh đã bắt đầu xem với sự quan tâm thật sự. "Ba tôi là thợ mộc. Ông luôn nói rằng lần sửa đầu tiên chỉ là buổi tập dượt."

Yaw almost smiles at that. He picks up the SPARES box and tips it onto the bench. Among the rusty nails there is a small rubber wheel from a seed trolley. It is about the same width as the other three, though a little greyer and a little newer. It is not a perfect match, but it spins smoothly when he flicks it with a finger.

Yaw gần như mỉm cười. Cậu nhấc hộp SPARES và đổ nó lên bàn. Giữa những cái đinh gỉ có một bánh xe cao su nhỏ lấy từ một xe đẩy hạt giống. Nó rộng gần bằng ba cái kia, dù hơi xám hơn và mới hơn một chút. Nó không khớp hoàn hảo, nhưng quay trơn tru khi cậu búng nó bằng ngón tay.

"This one," he says. "It is not yellow."

"Cái này," cậu nói. "Nó không màu vàng."

"It does not need to be yellow," Madu says. "It needs to roll."

"Nó không cần màu vàng," Madu nói. "Nó cần lăn được."

The hole in the middle of the wheel is too wide for the thin axle. Yaw cuts a short piece from an old garden hose. He slides it inside as a sleeve. He presses the wheel on, adds a washer, and bends the tip of the axle over with the pliers so that nothing can slip off. The whole job takes twelve minutes, and by the end he has forgotten that he is supposed to be on his lunch break.

Lỗ ở giữa bánh xe quá rộng so với trục mỏng. Yaw cắt một đoạn ngắn từ một ống nước tưới vườn cũ. Cậu luồn nó vào bên trong làm ống lót. Cậu ấn bánh xe vào, thêm một vòng đệm, và bẻ cong đầu trục lại bằng kìm để không gì trượt ra được. Cả công việc mất mười hai phút, và đến cuối cậu đã quên rằng mình đang trong giờ nghỉ trưa.

He sets the truck on the bench and gives it a push. It rolls straight and true all the way to the edge, and Madu catches it before it falls.

Cậu đặt chiếc xe lên bàn và đẩy nhẹ. Nó lăn thẳng và chuẩn đến tận mép bàn, và Madu chụp lấy nó trước khi nó rơi.

"Incredible," Madu whispers. He turns the truck over, checks the new wheel, and tests it once more across his palm. "It runs better than before. She will not believe this."

"Không thể tin được," Madu thì thầm. Anh lật xe lại, kiểm tra bánh mới, và thử thêm lần nữa trên lòng bàn tay. "Nó chạy tốt hơn trước. Con bé sẽ không tin nổi."

"One wheel is grey," Yaw warns him. "She will see."

"Một bánh màu xám," Yaw cảnh báo anh. "Bé sẽ thấy."

"Of course she will see. She sees everything." Madu pauses, thinking. "I will tell her that Big Tom had an accident and a doctor fixed him. Children understand that kind of story. The scar will be a good detail."

"Tất nhiên là nó sẽ thấy. Nó thấy mọi thứ." Madu dừng lại suy nghĩ. "Tôi sẽ bảo nó là Big Tom bị tai nạn và một bác sĩ đã chữa cho nó. Trẻ con hiểu kiểu chuyện đó. Vết sẹo sẽ là một chi tiết hay."

Yaw feels a strange warmth in his chest, and it takes him a moment to recognise it. For nine days he has been the person who asks for help. He nods at instructions he only half understands, and he writes new words on the back of his hand. Now a stranger is thanking him, and the words are simple enough that he understands every one.

Yaw thấy một sự ấm áp lạ lùng trong lồng ngực, và cậu mất một lúc mới nhận ra nó. Suốt chín ngày cậu là người phải xin giúp đỡ. Cậu gật đầu với những chỉ dẫn mà cậu chỉ hiểu một nửa, và ghi những từ mới lên mu bàn tay. Giờ một người lạ đang cảm ơn cậu, và những lời đó đủ đơn giản để cậu hiểu từng chữ.

Madu stands up, tucks the truck carefully into his jacket pocket, and picks up his box. At the door he stops.

Madu đứng dậy, cẩn thận nhét chiếc xe vào túi áo khoác, và nhấc hộp lên. Ở cửa anh dừng lại.

"Please, tell me how I can pay you."

"Xin cậu cho tôi biết trả công cậu thế nào."

"No payment," Yaw says. "It was a small job. Just show me the office."

"Không cần trả," Yaw nói. "Đó chỉ là việc nhỏ. Chỉ cần chỉ cho tôi văn phòng."

"I will do better than that. I will walk you there myself, so that the next person who asks you can say, 'Yaw knows the way.'"

"Tôi sẽ làm tốt hơn thế. Tôi sẽ tự dẫn cậu đến đó, để người tiếp theo hỏi cậu có thể nói: 'Yaw biết đường.'"

They leave the shed together and cross the lawn, where the grass is damp from the sprinkler. The paths are marked by neat lines from Yaw's rake. Madu points out a group of tall trees. His daughter likes to count them when he drives past on the main road. Yaw tells him their names in the language of his home, and Madu repeats them badly, and both of them laugh.

Họ rời nhà kho cùng nhau và băng qua bãi cỏ, nơi cỏ còn ướt vì vòi phun nước. Các lối đi được đánh dấu bằng những đường thẳng gọn gàng của chiếc cào của Yaw. Madu chỉ vào một nhóm cây cao. Con gái anh thích đếm chúng khi anh lái xe qua đường lớn. Yaw nói cho anh tên của chúng bằng ngôn ngữ quê cậu, và Madu lặp lại một cách vụng về, và cả hai cùng cười.

At the chapel, Madu delivers his box to the woman in the chapel office, who signs without looking up. Then he turns back to the doorway where Yaw is waiting with his hands in his pockets.

Ở nhà nguyện, Madu giao hộp cho người phụ nữ ở văn phòng nhà nguyện, cô ký mà không ngẩng lên. Rồi anh quay lại ngưỡng cửa nơi Yaw đang đợi, hai tay đút túi.

"One last question," Madu says. "If the wheel breaks again, where do I bring him?"

"Một câu hỏi cuối," Madu nói. "Nếu bánh xe lại hỏng, tôi mang nó đến đâu?"

Yaw considers this seriously, with the full weight of his nine days of experience.

Yaw cân nhắc điều này một cách nghiêm túc, với toàn bộ sức nặng của chín ngày kinh nghiệm.

"Here," he says at last. "We are the best workshop in the city. Our customers never complain."

"Đây," cuối cùng cậu nói. "Chúng tôi là xưởng tốt nhất thành phố. Khách hàng của chúng tôi không bao giờ phàn nàn."