The Corner the Robot Chose

Every morning before the sun, Ansel pushes his flat boat to market. He uses a long pole. He ties up in his old place. A rope seller's boat sits on one side. A spice boat sits on the other. The spice boat belongs to Hendrik.

Mỗi sáng trước khi mặt trời mọc, Ansel chống chiếc thuyền đáy bằng của mình ra chợ. Ông dùng một cây sào dài. Ông buộc thuyền ở chỗ quen thuộc. Một bên là thuyền của người bán dây thừng. Bên kia là thuyền bán gia vị. Thuyền bán gia vị là của Hendrik.

Ansel sells mangoes, limes and small sweet bananas. Hendrik sells pepper, dried chili and bags of star anise. They sell different things. Still, they fight over every customer.

Ansel bán xoài, chanh và chuối tiêu nhỏ ngọt. Hendrik bán hạt tiêu, ớt khô và những túi hoa hồi. Họ bán những thứ khác nhau. Vậy mà họ vẫn giành nhau từng vị khách.

For six years, they fight. Hendrik hangs a bright lamp over his boat. Ansel hangs a brighter one. Hendrik paints his prices on a board. Ansel paints his on a bigger board.

Sáu năm nay, họ cãi nhau. Hendrik treo một ngọn đèn sáng trên thuyền mình. Ansel treo một ngọn sáng hơn. Hendrik sơn giá lên một tấm bảng. Ansel sơn giá lên một tấm bảng to hơn.

"Your mangoes are small," Hendrik says each day.

"Xoài của ông nhỏ xíu," ngày nào Hendrik cũng nói.

"Your pepper is old," Ansel says back. "Even the flies leave it alone."

"Tiêu của ông thì cũ rồi," Ansel đáp lại. "Ruồi còn chẳng thèm bay tới."

The market wakes slowly. Boats bump softly together. Cooks call out. Smoke rises from the little stoves. The water smells of ginger and wet wood.

Khu chợ thức dậy chậm rãi. Những chiếc thuyền khẽ va vào nhau. Các bà bếp rao hàng. Khói bốc lên từ những cái bếp nhỏ. Mặt nước có mùi gừng và gỗ ướt.

This morning, Ansel has a new toy. It is a round gray robot vacuum, no bigger than a pizza. A cousin sent it from the city. Ansel hates peels on his deck. He hopes the robot can clean them.

Sáng nay, Ansel có một món đồ chơi mới. Đó là một con rô-bốt hút bụi tròn màu xám, to không hơn cái bánh pizza. Một người anh em họ ở thành phố gửi cho ông. Ansel ghét vỏ trái cây rơi trên boong. Ông hy vọng con rô-bốt có thể dọn chúng.

He puts it down and presses the button. The robot makes a happy sound. It rolls over the deck and eats a banana skin. Ansel claps.

Ông đặt nó xuống và bấm nút. Con rô-bốt phát ra một âm thanh vui vẻ. Nó lăn trên boong và nuốt một vỏ chuối. Ansel vỗ tay.

Then the robot turns. It rolls straight to the back left corner of the boat. It stops there. It beeps three times and does not move.

Rồi con rô-bốt quay lại. Nó lăn thẳng đến góc sau bên trái của con thuyền. Nó dừng ở đó. Nó kêu bíp ba lần và không nhúc nhích.

"Not that way," Ansel says. He picks it up and sets it in the middle again.

"Không phải hướng đó," Ansel nói. Ông nhấc nó lên và đặt lại vào giữa.

The robot rolls back to the same corner. Beep, beep, beep.

Con rô-bốt lại lăn về đúng góc đó. Bíp, bíp, bíp.

Hendrik watches from his boat and laughs. "Your robot has good taste," he says. "It wants to leave your boat."

Hendrik nhìn từ thuyền của mình và cười. "Con rô-bốt của ông có gu đấy," ông ta nói. "Nó muốn rời khỏi thuyền ông."

"Be quiet."

"Im đi."

"Maybe it does not like your fruit."

"Có khi nó không thích trái cây của ông."

Ansel says something rude. He puts the robot in a box under a table. The box beeps all morning.

Ansel nói một câu thô lỗ. Ông bỏ con rô-bốt vào một cái hộp dưới gầm bàn. Cái hộp kêu bíp suốt buổi sáng.

By nine o'clock, the market is full. Tourists crowd the little boats with cameras and big hats. Ansel sells mangoes as fast as he can cut them. He is happy, and he forgets the robot.

Đến chín giờ, chợ đã đông nghịt. Khách du lịch chen chúc quanh những chiếc thuyền nhỏ với máy ảnh và mũ rộng vành. Ansel bán xoài nhanh hết mức ông có thể cắt. Ông vui vẻ, và quên mất con rô-bốt.

Then his foot feels cold.

Rồi chân ông thấy lạnh.

He looks down. Water covers his sandal. It is a thin, clear skin on the deck. It spreads from the back left corner. The same corner.

Ông nhìn xuống. Nước đã phủ lên dép của ông. Đó là một lớp mỏng, trong, trên boong thuyền. Nó loang ra từ góc sau bên trái. Chính cái góc ấy.

"No," he says.

"Không," ông nói.

He runs to the corner and kneels. A board there is dark and soft. At its edge, a bubble of water pushes up between two boards. The boat has a leak, and it is not small.

Ông chạy đến góc đó và quỳ xuống. Một tấm ván ở đấy sẫm màu và mềm nhũn. Ở mép nó, một bọt nước đang trào lên giữa hai tấm ván. Thuyền bị rò, và không phải rò nhỏ.

Ansel grabs a bucket and starts to throw water out. For every bucket he throws out, the river sends back two. His fruit crates stand close to the corner. Soon the bottom crate is wet.

Ansel chộp lấy một cái xô và bắt đầu tát nước ra. Mỗi xô ông tát ra, dòng sông lại đẩy vào hai xô. Những thùng trái cây của ông đặt sát góc đó. Chẳng bao lâu thùng dưới cùng đã ướt.

"Hendrik!" he shouts. "Help me!"

"Hendrik!" ông hét lên. "Giúp tôi với!"

Hendrik looks over. For a moment, his face is hard. He opens his mouth to say something clever.

Hendrik nhìn sang. Trong chốc lát, mặt ông ta lạnh tanh. Ông ta há miệng định nói một câu mỉa mai.

Then he sees the water.

Rồi ông ta thấy nước.

"Wait," he says. He jumps across the gap. He lands next to Ansel. "Where is the hole?"

"Khoan đã," ông ta nói. Ông ta nhảy qua khoảng trống. Ông ta đáp xuống cạnh Ansel. "Lỗ ở đâu?"

"Under this board. I cannot see it."

"Dưới tấm ván này. Tôi không nhìn thấy."

"We must tip the boat. Move your crates to the other side."

"Phải nghiêng thuyền. Chuyển các thùng của ông sang bên kia."

"My fruit is heavy," says Ansel.

"Trái cây của tôi nặng," Ansel nói.

"Then move it fast."

"Vậy thì chuyển cho nhanh."

They work together without a word. Ansel lifts crates, and Hendrik takes them from his hands. They stack mangoes on the right side of the boat. Slowly, the back left corner rises out of the water.

Họ làm việc cùng nhau không nói một lời. Ansel nhấc các thùng, và Hendrik đón lấy từ tay ông. Họ chất xoài lên phía bên phải của thuyền. Từ từ, góc sau bên trái nhô lên khỏi mặt nước.

The leak sits above the river now. It only drips.

Chỗ rò giờ nằm trên mặt sông. Nó chỉ còn nhỏ giọt.

"I have tar," Hendrik says. He runs to his boat. He comes back with a small tin and a flat knife. "And cloth."

"Tôi có hắc ín," Hendrik nói. Ông ta chạy về thuyền mình. Ông ta quay lại với một hộp thiếc nhỏ và một con dao dẹt. "Và vải nữa."

"I have wax," Ansel says. "For the knife handles. It keeps water out."

"Tôi có sáp," Ansel nói. "Dùng cho cán dao. Nó giữ nước không thấm vào."

He gets the wax. Hendrik cuts a strip of cloth. They press the cloth on the hole. They spread tar over it. Then they rub wax on top. Their hands turn black and sticky. Their shirts are wet to the elbow.

Ông lấy sáp. Hendrik cắt một dải vải. Họ ép miếng vải lên lỗ. Họ phết hắc ín lên trên. Rồi họ xoa sáp lên trên cùng. Tay họ đen và dính nhớp. Áo họ ướt tới tận khuỷu tay.

"Hold it," Hendrik says. "Hold it for one minute."

"Giữ chặt," Hendrik nói. "Giữ một phút."

Ansel holds. Hendrik holds beside him. They do not look at each other. They look only at the corner.

Ansel giữ. Hendrik giữ bên cạnh ông. Họ không nhìn nhau. Họ chỉ nhìn vào cái góc.

The water stops. The cloth stays dry.

Nước ngừng chảy. Miếng vải vẫn khô.

Ansel sits back. His heart beats hard. "It worked," he says.

Ansel ngồi bệt xuống. Tim ông đập mạnh. "Được rồi," ông nói.

"For today," says Hendrik. "You need a new board. This one is old and soft."

"Cho hôm nay thôi," Hendrik nói. "Ông cần một tấm ván mới. Tấm này cũ và mềm rồi."

"I know. I did not see it."

"Tôi biết. Tôi đã không nhìn ra."

"The robot did."

"Con rô-bốt thì nhìn ra."

Ansel looks at the box under the table. It is quiet now. He pulls it out and opens it. The little gray machine sits inside, patient and round.

Ansel nhìn cái hộp dưới gầm bàn. Giờ nó đã im lặng. Ông kéo nó ra và mở nắp. Cái máy nhỏ màu xám nằm bên trong, kiên nhẫn và tròn trịa.

"It tried to tell me," Ansel says softly. "All morning. The floor goes a little lower there. The robot just rolls to the low place."

"Nó đã cố nói cho tôi biết," Ansel nói khẽ. "Suốt buổi sáng. Sàn thuyền hơi thấp xuống ở chỗ đó. Con rô-bốt chỉ lăn về chỗ trũng."

Hendrik starts to laugh. It is not a mean laugh this time. It is tired and warm. Ansel laughs too. They sit on the wet deck with black hands. They laugh until the tourists stare.

Hendrik bắt đầu cười. Lần này không phải tiếng cười ác ý. Đó là tiếng cười mệt mỏi và ấm áp. Ansel cũng cười. Họ ngồi trên boong ướt với đôi bàn tay đen nhẻm. Họ cười đến khi khách du lịch phải ngó nhìn.

A woman in a big hat leans over the rail. "Excuse me," she says. "Are these your mangoes? And are those your spices? They look wonderful together."

Một người phụ nữ đội mũ rộng vành nghiêng người qua lan can. "Xin lỗi," bà nói. "Đây là xoài của hai ông phải không? Và đây là gia vị của các ông? Trông chúng hợp nhau tuyệt."

The two men look at each other.

Hai người đàn ông nhìn nhau.

"Yes," Hendrik says. "A mango and a pinch of pepper. It is our local favorite."

"Vâng," Hendrik nói. "Một miếng xoài với một nhúm tiêu. Đó là món được ưa thích ở đây."

Ansel opens his mouth to correct him. Then he closes it.

Ansel há miệng định đính chính. Rồi ông ngậm lại.

"One box of each," he says. "Half price today. For our first customers."

"Mỗi thứ một hộp," ông nói. "Hôm nay nửa giá. Cho những vị khách đầu tiên của chúng tôi."

They sell more that day than ever before. Hendrik tears a board in two. He writes one new sign in thick black tar. It says, MANGO AND PEPPER. TWO BOATS, ONE PRICE.

Hôm đó họ bán được nhiều hơn bao giờ hết. Hendrik xé một tấm ván làm đôi. Ông ta viết một tấm biển mới bằng hắc ín đen đậm. Trên đó ghi: XOÀI VÀ TIÊU. HAI THUYỀN, MỘT GIÁ.

When the market closes, Ansel puts the robot in the middle. He presses the button. The little machine rolls forward and eats a banana skin. It turns left, then right. It crosses the whole dry boat. It passes the corner without a stop.

Khi chợ đóng cửa, Ansel đặt con rô-bốt ở giữa thuyền. Ông bấm nút. Cái máy nhỏ lăn tới và nuốt một vỏ chuối. Nó rẽ trái, rồi rẽ phải. Nó đi qua cả con thuyền khô ráo. Nó đi ngang góc đó mà không dừng lại.

At last, it comes back to the middle and stops.

Cuối cùng, nó quay về giữa thuyền và dừng lại.

Beep.

Bíp.