How the Whale Got His Throat

In the sea, once upon a time, O my Best Beloved, there was a Whale, and he ate fishes. He ate the starfish and the garfish, and the crab and the dab, and the plaice and the dace, and the skate and his mate, and the mackereel and the pickereel, and the really truly twirly-whirly eel. All the fishes he could find in all the sea he ate with his mouth—so!

Ngày xửa ngày xưa, dưới biển, hỡi Con Yêu Quý Nhất của ta, có một chú Cá Voi, và nó ăn cá. Nó ăn sao biển và cá nhái, cả cua và cá bơn nhỏ, cá bơn lớn và cá dace, cá đuối và bạn tình của nó, cá thu và cá pickereel, và cả con lươn xoắn tít thật sự. Tất cả các loài cá mà nó tìm được trong khắp biển cả, nó đều ăn bằng miệng mình—cứ thế này!

Till at last there was only one small fish left in all the sea, and he was a small ‘Stute Fish, and he swam a little behind the Whale’s right ear, so as to be out of harm’s way. Then the Whale stood up on his tail and said, ‘I’m hungry.’ And the small ‘Stute Fish said in a small ‘stute voice, ‘Noble and generous Cetacean, have you ever tasted Man?’

Cho đến khi cuối cùng trong cả biển cả chỉ còn sót lại một con cá nhỏ, đó là một con Cá Khôn Ranh bé nhỏ, nó bơi hơi lùi lại sau tai phải của Cá Voi, để tránh xa nguy hiểm. Rồi Cá Voi đứng thẳng trên đuôi mình và nói, "Ta đói rồi." Và con Cá Khôn Ranh bé nhỏ nói bằng giọng ranh mãnh nhỏ nhẹ, "Thưa Ngài Cá Voi cao quý và hào phóng, ngài đã bao giờ nếm thử Con Người chưa?"

‘No,’ said the Whale. ‘What is it like?’

"Chưa," Cá Voi nói. "Nó có vị như thế nào?"

‘Nice,’ said the small ‘Stute Fish. ‘Nice but nubbly.’

"Ngon lắm," con Cá Khôn Ranh bé nhỏ nói. "Ngon nhưng hơi lởm chởm."

‘Then fetch me some,’ said the Whale, and he made the sea froth up with his tail.

"Vậy thì đi bắt cho ta một con," Cá Voi nói, và nó khuấy biển sủi bọt trắng xóa bằng cái đuôi của mình.

‘One at a time is enough,’ said the ‘Stute Fish. ‘If you swim to latitude Fifty North, longitude Forty West (that is magic), you will find, sitting on a raft, in the middle of the sea, with nothing on but a pair of blue canvas breeches, a pair of suspenders (you must not forget the suspenders, Best Beloved), and a jack-knife, one ship-wrecked Mariner, who, it is only fair to tell you, is a man of infinite-resource-and-sagacity.’

"Mỗi lần một con là đủ rồi," con Cá Khôn Ranh nói. "Nếu ngài bơi đến vĩ độ Năm Mươi Bắc, kinh độ Bốn Mươi Tây (đó là phép màu đấy), ngài sẽ thấy, ngồi trên một chiếc bè, giữa biển khơi, chẳng mặc gì ngoài một chiếc quần vải bạt xanh, một đôi dây đeo quần (ngài đừng quên đôi dây đeo quần đó nhé, Con Yêu Quý Nhất), và một con dao xếp, một Người Thủy Thủ bị đắm tàu, mà tôi phải nói thật với ngài rằng, đó là một người có tài trí và mưu lược vô tận."

So the Whale swam and swam to latitude Fifty North, longitude Forty West, as fast as he could swim, and on a raft, in the middle of the sea, with nothing to wear except a pair of blue canvas breeches, a pair of suspenders (you must particularly remember the suspenders, Best Beloved), and a jack-knife, he found one single, solitary shipwrecked Mariner, trailing his toes in the water. (He had his mummy’s leave to paddle, or else he would never have done it, because he was a man of infinite-resource-and-sagacity.)

Thế là Cá Voi bơi và bơi đến vĩ độ Năm Mươi Bắc, kinh độ Bốn Mươi Tây, nhanh hết sức có thể, và trên một chiếc bè, giữa biển khơi, chẳng mặc gì ngoài một chiếc quần vải bạt xanh, một đôi dây đeo quần (con phải nhớ thật kỹ đôi dây đeo quần đó, Con Yêu Quý Nhất), và một con dao xếp, nó tìm thấy một Người Thủy Thủ bị đắm tàu, đơn độc một mình, đang thả chân khoắng nước. (Cậu được mẹ cho phép khoắng chân như vậy, nếu không cậu sẽ chẳng bao giờ làm thế, vì cậu là một người có tài trí và mưu lược vô tận.)

Then the Whale opened his mouth back and back and back till it nearly touched his tail, and he swallowed the shipwrecked Mariner, and the raft he was sitting on, and his blue canvas breeches, and the suspenders (which you must not forget), and the jack-knife—He swallowed them all down into his warm, dark, inside cup-boards, and then he smacked his lips—so, and turned round three times on his tail.

Rồi Cá Voi mở miệng ra, mở rộng ra, mở rộng thêm nữa cho đến khi gần chạm tới đuôi mình, và nó nuốt chửng Người Thủy Thủ bị đắm tàu, cùng chiếc bè cậu đang ngồi, chiếc quần vải bạt xanh, đôi dây đeo quần (mà các con không được quên), và con dao xếp—Nó nuốt tất cả xuống những cái tủ ấm áp, tối om bên trong mình, rồi liếm môi—cứ thế này, và xoay tròn ba vòng trên đuôi.

But as soon as the Mariner, who was a man of infinite-resource-and-sagacity, found himself truly inside the Whale’s warm, dark, inside cup-boards, he stumped and he jumped and he thumped and he bumped, and he pranced and he danced, and he banged and he clanged, and he hit and he bit, and he leaped and he creeped, and he prowled and he howled, and he hopped and he dropped, and he cried and he sighed, and he crawled and he bawled, and he stepped and he lepped, and he danced hornpipes where he shouldn’t, and the Whale felt most unhappy indeed. (Have you forgotten the suspenders?)

Nhưng ngay khi Người Thủy Thủ, một người có tài trí và mưu lược vô tận, nhận ra mình đang thực sự ở bên trong những cái tủ ấm áp, tối om của Cá Voi, cậu liền giậm chân và nhảy nhót và thình thịch và va đập, cậu nhún nhảy và múa may, cậu đập rầm rầm và khua loảng xoảng, cậu đánh và cắn, cậu nhảy vọt và bò trườn, cậu rình rập và tru lên, cậu nhảy cẫng và ngã bịch, cậu khóc và thở dài, cậu bò lê và la hét, cậu bước đi và nhảy chồm, và cậu nhảy điệu hornpipe ngay ở những chỗ không nên nhảy, khiến Cá Voi cảm thấy vô cùng khó chịu. (Các con có quên mất đôi dây đeo quần không đấy?)

So he said to the ‘Stute Fish, ‘This man is very nubbly, and besides he is making me hiccough. What shall I do?’

Thế là nó nói với con Cá Khôn Ranh, "Cái người này lởm chởm quá, mà còn khiến ta bị nấc cụt nữa. Ta phải làm sao đây?"

‘Tell him to come out,’ said the ‘Stute Fish.

"Bảo cậu ta ra ngoài đi," con Cá Khôn Ranh nói.

So the Whale called down his own throat to the shipwrecked Mariner, ‘Come out and behave yourself. I’ve got the hiccoughs.’

Thế là Cá Voi gọi xuống tận cổ họng mình cho Người Thủy Thủ bị đắm tàu, "Ra ngoài đi và cư xử cho đàng hoàng. Ta đang bị nấc cụt đây này."

‘Nay, nay!’ said the Mariner. ‘Not so, but far otherwise. Take me to my natal-shore and the white-cliffs-of-Albion, and I’ll think about it.’ And he began to dance more than ever.

"Không, không đâu!" Người Thủy Thủ nói. "Không phải vậy, mà hoàn toàn ngược lại. Hãy đưa tôi về bờ biển quê hương tôi và những vách đá trắng của Albion, rồi tôi sẽ suy nghĩ về chuyện đó." Và cậu bắt đầu nhảy múa dữ dội hơn bao giờ hết.

‘You had better take him home,’ said the ‘Stute Fish to the Whale. ‘I ought to have warned you that he is a man of infinite-resource-and-sagacity.’

"Ngài nên đưa cậu ta về nhà thì hơn," con Cá Khôn Ranh nói với Cá Voi. "Đáng lẽ tôi phải cảnh báo ngài rằng cậu ta là một người có tài trí và mưu lược vô tận."

So the Whale swam and swam and swam, with both flippers and his tail, as hard as he could for the hiccoughs; and at last he saw the Mariner’s natal-shore and the white-cliffs-of-Albion, and he rushed half-way up the beach, and opened his mouth wide and wide and wide, and said, ‘Change here for Winchester, Ashuelot, Nashua, Keene, and stations on the Fitchburg Road;’ and just as he said ‘Fitch’ the Mariner walked out of his mouth.

Thế là Cá Voi bơi và bơi và bơi, bằng cả hai vây và đuôi mình, hết sức mạnh có thể vì cơn nấc cụt; và cuối cùng nó nhìn thấy bờ biển quê hương của Người Thủy Thủ và những vách đá trắng của Albion, nó lao nửa chừng lên bãi biển, mở miệng thật rộng, rộng nữa, rộng thêm nữa, và nói, "Đổi tàu tại đây để đi Winchester, Ashuelot, Nashua, Keene, và các ga trên tuyến đường Fitchburg;" và đúng lúc nó nói đến "Fitch" thì Người Thủy Thủ bước ra khỏi miệng nó.

But while the Whale had been swimming, the Mariner, who was indeed a person of infinite-resource-and-sagacity, had taken his jack-knife and cut up the raft into a little square grating all running criss-cross, and he had tied it firm with his suspenders (now, you know why you were not to forget the suspenders!), and he dragged that grating good and tight into the Whale’s throat, and there it stuck! Then he recited the following Sloka, which, as you have not heard it, I will now proceed to relate—

Nhưng trong lúc Cá Voi đang bơi, Người Thủy Thủ, quả thực là một người có tài trí và mưu lược vô tận, đã lấy con dao xếp cắt chiếc bè thành một tấm lưới vuông nhỏ đan chéo nhau, và cậu đã buộc nó thật chắc bằng đôi dây đeo quần của mình (giờ thì các con đã biết vì sao không được quên đôi dây đeo quần rồi chứ!), và cậu kéo tấm lưới đó thật chặt vào cổ họng Cá Voi, và nó mắc kẹt ở đó luôn! Rồi cậu đọc lên bài Sloka sau đây, mà vì các con chưa từng nghe qua, ta sẽ kể lại cho các con nghe—

By means of a grating I have stopped your ating.

Nhờ vào tấm lưới đan Ta đã chặn ngươi ăn.

For the Mariner he was also an Hi-ber-ni-an. And he stepped out on the shingle, and went home to his mother, who had given him leave to trail his toes in the water; and he married and lived happily ever afterward. So did the Whale. But from that day on, the grating in his throat, which he could neither cough up nor swallow down, prevented him eating anything except very, very small fish; and that is the reason why whales nowadays never eat men or boys or little girls.

Vì Người Thủy Thủ này cũng là một người Hi-ber-ni-an. Và cậu bước ra bãi sỏi, rồi về nhà với mẹ mình, người đã cho phép cậu thả chân khoắng nước; và cậu kết hôn rồi sống hạnh phúc mãi mãi về sau. Cá Voi cũng vậy. Nhưng từ ngày đó trở đi, tấm lưới mắc trong cổ họng nó, mà nó không thể ho ra cũng không thể nuốt xuống được, đã ngăn nó ăn bất cứ thứ gì ngoại trừ những con cá rất, rất nhỏ; và đó là lý do vì sao ngày nay cá voi không bao giờ ăn thịt đàn ông, con trai, hay các bé gái nữa.

The small ‘Stute Fish went and hid himself in the mud under the Door-sills of the Equator. He was afraid that the Whale might be angry with him.

Con Cá Khôn Ranh bé nhỏ đi trốn trong bùn dưới các Bậc Cửa của đường Xích Đạo. Nó sợ rằng Cá Voi có thể giận nó.

The Sailor took the jack-knife home. He was wearing the blue canvas breeches when he walked out on the shingle. The suspenders were left behind, you see, to tie the grating with; and that is the end of that tale.

Người Thủy Thủ mang con dao xếp về nhà. Cậu đang mặc chiếc quần vải bạt xanh khi bước ra bãi sỏi. Còn đôi dây đeo quần thì bị bỏ lại, các con thấy đấy, để buộc tấm lưới; và đó là kết thúc của câu chuyện này.

When the cabin port-holes are dark and green Because of the seas outside; When the ship goes wop (with a wiggle between) And the steward falls into the soup-tureen, And the trunks begin to slide; When Nursey lies on the floor in a heap, And Mummy tells you to let her sleep, And you aren’t waked or washed or dressed, Why, then you will know (if you haven’t guessed) You’re ‘Fifty North and Forty West!’

KHI những cửa sổ tròn trong khoang tàu tối om và xanh biếc Vì biển cả bên ngoài; Khi con tàu chao đảo bập bênh (với một cú lắc ở giữa) Và người quản gia ngã nhào vào nồi súp, Và những chiếc rương bắt đầu trượt đi; Khi cô vú em nằm co ro trên sàn, Và mẹ bảo con hãy để cô ấy ngủ, Và con không được đánh thức hay tắm rửa hay mặc quần áo, Ấy, lúc đó con sẽ biết (nếu con chưa đoán ra) Con đang ở 'Năm Mươi Bắc và Bốn Mươi Tây!'