The Three-Minute Sand Timer

On Ife's second Saturday as a volunteer, the organiser handed her the keys and left.

Vào thứ Bảy thứ hai làm tình nguyện viên của Ife, người tổ chức đưa cho cô chùm chìa khóa rồi đi mất.

"I need to collect a delivery," the organiser said. "Back by noon. You will be fine." Then she got into a van and drove away. Ife stood alone in the park beside the free bike repair stand.

"Cô cần đi nhận một chuyến hàng," người tổ chức nói. "Cô sẽ về trước trưa. Em sẽ ổn thôi." Rồi cô ấy lên một chiếc xe tải nhỏ và lái đi. Ife đứng một mình trong công viên bên cạnh giá sửa xe đạp miễn phí.

It was a simple place. There was a metal frame that held a bike in the air. There was a toolbox, a foot pump and a sign painted by children. Ife had practised all week for this morning. She had made a plan on a sheet of paper. She had pinned it to the toolbox. Check each bike in five minutes. Fix the small problems. Send people away happy. Ten bikes an hour, twenty by lunch.

Đó là một nơi đơn giản. Có một khung kim loại giữ chiếc xe đạp lơ lửng trên không. Có một hộp dụng cụ, một cái bơm chân và một tấm biển do trẻ em vẽ. Ife đã luyện tập cả tuần cho buổi sáng này. Cô đã lập một kế hoạch trên tờ giấy. Cô đã ghim nó lên hộp dụng cụ. Kiểm tra mỗi chiếc xe trong năm phút. Sửa những trục trặc nhỏ. Tiễn mọi người đi trong vui vẻ. Mười chiếc xe một giờ, hai mươi chiếc trước bữa trưa.

At the bottom of the sheet, she had drawn a tiny egg. This was her favourite part. The toolbox held an old sand timer, the kind people use to boil eggs. It ran for exactly three minutes. The organiser used it to time the glue on tyre patches. Ife had decided it would also keep her honest. Every job would be finished before the sand ran out.

Ở cuối tờ giấy, cô đã vẽ một quả trứng bé xíu. Đây là phần cô thích nhất. Hộp dụng cụ có một chiếc đồng hồ cát cũ, loại người ta dùng để luộc trứng. Nó chạy đúng ba phút. Người tổ chức dùng nó để canh giờ keo dán trên miếng vá lốp. Ife đã quyết định rằng nó cũng sẽ giữ cho cô trung thực. Mỗi việc sẽ xong trước khi cát chảy hết.

She turned it over once, just to see it work. The sand began to fall in a thin, steady line. Ife smiled. She felt ready.

Cô lật nó một lần, chỉ để xem nó chạy. Cát bắt đầu rơi thành một đường mảnh, đều đặn. Ife mỉm cười. Cô cảm thấy mình đã sẵn sàng.

The first customer arrived at nine. He was a tall man with a new bicycle that still had a price sticker on the frame. He wheeled it towards her slowly, as if it might fall apart.

Khách đầu tiên đến lúc chín giờ. Đó là một người đàn ông cao với một chiếc xe đạp mới còn dán nhãn giá trên khung. Ông dắt nó về phía cô thật chậm, như thể nó có thể rã ra bất cứ lúc nào.

"Hello," he said. "My name is Basil. I bought this yesterday, and the back tyre is already flat."

"Chào cô," ông nói. "Tôi tên là Basil. Hôm qua tôi mới mua chiếc này, mà lốp sau đã xẹp rồi."

"Don't worry," said Ife. "This is a quick one." She lifted the bike onto the frame and opened the toolbox. Then she stopped, because the lock on the inner tray was jammed. She pulled it, twisted it and pulled it again. Nothing moved.

"Đừng lo ạ," Ife nói. "Cái này nhanh thôi." Cô nhấc chiếc xe lên khung và mở hộp dụng cụ. Rồi cô khựng lại, vì ổ khóa của khay bên trong bị kẹt. Cô kéo nó, xoay nó rồi lại kéo. Không có gì nhúc nhích.

"Is there a problem?" asked Basil.

"Có vấn đề gì à?" Basil hỏi.

"No," said Ife, and her voice came out a little high. "No problem at all."

"Không ạ," Ife nói, và giọng cô bật ra hơi cao. "Không có vấn đề gì cả."

But there was a problem, and it was a big one. The tray held every patch, every spanner and every tyre lever. Without it, she could not fix a single bike. She tried a screwdriver from the top shelf, and then a stone from the path. The lock only made a sad, grinding noise.

Nhưng có vấn đề, và là vấn đề lớn. Cái khay chứa mọi miếng vá, mọi cờ lê và mọi cây cạy lốp. Không có nó, cô không thể sửa nổi một chiếc xe nào. Cô thử một cái tua vít ở ngăn trên, rồi một hòn đá nhặt ngoài lối đi. Ổ khóa chỉ phát ra tiếng nghiến buồn bã.

By half past nine, a line had formed behind Basil. Ife counted eleven people. There were two teenagers with a broken chain and a woman with a baby seat. A boy had lost a pedal. They stood quietly at first. Then they started to look at their watches.

Đến chín rưỡi, một hàng người đã hình thành phía sau Basil. Ife đếm được mười một người. Có hai thiếu niên với một sợi xích bị hỏng và một người phụ nữ với ghế em bé. Một cậu bé đã mất một bàn đạp. Lúc đầu họ đứng lặng lẽ. Rồi họ bắt đầu nhìn đồng hồ đeo tay.

Ife wiped her hands on her trousers. Her plan was lying on the toolbox, and every line of it was useless now. Five minutes per bike? She could not even open the tray.

Ife lau tay vào quần. Kế hoạch của cô nằm trên hộp dụng cụ, và từng dòng của nó giờ đều vô dụng. Năm phút mỗi chiếc xe ư? Cô còn không mở nổi cái khay.

"I am so sorry," she said to the line. "The lock is stuck, and I cannot get to the tools. Maybe you should come back later."

"Tôi xin lỗi mọi người nhiều lắm," cô nói với hàng người. "Ổ khóa bị kẹt, và tôi không lấy được dụng cụ. Có lẽ mọi người nên quay lại sau."

Nobody moved. A girl at the end of the line sighed. A man put his bike down on the grass.

Không ai nhúc nhích. Một cô gái ở cuối hàng thở dài. Một người đàn ông đặt xe đạp xuống bãi cỏ.

Basil cleared his throat. "May I say something?" he asked.

Basil hắng giọng. "Tôi nói vài lời được không?" ông hỏi.

"Of course," said Ife, although she wanted to hide.

"Dĩ nhiên ạ," Ife nói, dù cô chỉ muốn trốn đi.

"I work in a restaurant kitchen," he said. "When the orders pile up, we do not fix each plate alone. Everyone does one small job, and the whole line moves. Nobody waits for one person." He glanced at the stand. "Is there anything you can do without the tray?"

"Tôi làm trong bếp một nhà hàng," ông nói. "Khi các đơn hàng dồn lại, chúng tôi không sửa từng đĩa một mình. Ai cũng làm một việc nhỏ, và cả dây chuyền chạy. Không ai phải chờ một người." Ông liếc nhìn giá sửa xe. "Cô có làm được gì mà không cần cái khay không?"

Ife looked around. She had the foot pump. She had the frame. The top shelf of the toolbox was not locked. It held a bottle of oil and a pile of cloths. Next to the toolbox stood a bucket of water. There was also a handful of loose patches. And she had the sand timer.

Ife nhìn quanh. Cô có cái bơm chân. Cô có cái khung. Ngăn trên của hộp dụng cụ không bị khóa. Nó chứa một chai dầu và một chồng giẻ. Cạnh hộp dụng cụ có một xô nước. Còn có một nắm miếng vá lẻ. Và cô có chiếc đồng hồ cát.

An idea arrived very suddenly, like a bike coming down a hill.

Một ý tưởng đến thật đột ngột, như một chiếc xe đạp lao xuống dốc.

"Wait," she said. "Basil, I think I can do something. But I need your help."

"Khoan đã," cô nói. "Basil, tôi nghĩ tôi làm được một điều. Nhưng tôi cần sự giúp đỡ của bác."

"Tell me," said Basil.

"Cô cứ nói," Basil đáp.

"Is your tyre off the wheel already?"

"Lốp xe của bác đã tháo khỏi bánh chưa ạ?"

"No. I did not know how."

"Chưa. Tôi không biết cách."

"Then we will learn." Ife raised her voice and spoke to the whole line. "Everyone, listen, please. I cannot open the tool tray, but I can still show you how to fix a puncture. I only need a bucket, a patch and some patience. If you fix your own bike, you will not need to wait for me."

"Vậy chúng ta sẽ học." Ife cao giọng nói với cả hàng người. "Mọi người, xin hãy nghe. Tôi không mở được khay dụng cụ, nhưng tôi vẫn có thể chỉ cho mọi người cách vá một lỗ thủng. Tôi chỉ cần một cái xô, một miếng vá và một chút kiên nhẫn. Nếu mọi người tự sửa xe của mình, mọi người sẽ không cần phải chờ tôi."

A boy near the front frowned. "You want us to do it ourselves?"

Một cậu bé ở gần đầu hàng cau mày. "Chị muốn chúng tôi tự làm sao?"

"I will show you the first step," said Ife. "After that, we will help each other."

"Tôi sẽ chỉ bước đầu tiên," Ife nói. "Sau đó, chúng ta sẽ giúp nhau."

She set up three tiny stations on the grass. Each had a cloth, a patch and some water. At the first station, a person pressed the tyre into the water and watched for bubbles. At the second, they rubbed the hole clean and put on the glue. At the third, they waited for the glue to dry, and that was where the sand timer went.

Cô dựng ba trạm nhỏ xíu trên bãi cỏ. Mỗi trạm có một miếng giẻ, một miếng vá và một ít nước. Ở trạm đầu tiên, người ta ấn lốp vào nước và tìm bọt khí. Ở trạm thứ hai, họ chà sạch lỗ thủng và bôi keo. Ở trạm thứ ba, họ chờ keo khô, và đó là chỗ đặt chiếc đồng hồ cát.

"Three minutes," she told them, and she held it up. "No more, no less. The glue needs exactly this long. When the sand stops, you press the patch on."

"Ba phút," cô nói với họ, và giơ nó lên. "Không hơn, không kém. Keo cần đúng chừng này thời gian. Khi cát ngừng chảy, các bạn ấn miếng vá vào."

Basil stepped forward. "Let me hold the timer," he said. "I am used to counting seconds."

Basil bước tới. "Để tôi giữ đồng hồ cho," ông nói. "Tôi quen đếm từng giây rồi."

He turned the glass over. The line watched the sand fall. Ife showed the first rider how to find the hole, and the rider showed the next one. By ten o'clock, a rhythm had started. A woman called out "Glue!" and Basil shouted "Turn!" and the sand began again. People passed the cloths from hand to hand. The two teenagers fixed their own chain after a stranger lent them a spare link.

Ông lật chiếc đồng hồ. Hàng người nhìn cát rơi. Ife chỉ cho người đi xe đầu tiên cách tìm lỗ thủng, và người ấy chỉ lại cho người kế tiếp. Đến mười giờ, một nhịp điệu đã bắt đầu. Một người phụ nữ gọi to "Keo!" và Basil hô "Lật!" và cát lại bắt đầu chảy. Mọi người chuyền những miếng giẻ từ tay này sang tay khác. Hai thiếu niên tự sửa sợi xích của mình sau khi một người lạ cho họ mượn một mắt xích dự phòng.

Ife walked up and down the line and answered questions. She did not touch a single bike. It felt strange and wonderful. She had planned to be the hero of the morning. Instead she had become the person who made the room for everyone else.

Ife đi lên đi xuống dọc hàng người và trả lời các câu hỏi. Cô không chạm vào một chiếc xe nào. Cảm giác thật lạ lùng và tuyệt vời. Cô đã định làm người hùng của buổi sáng. Thay vào đó cô trở thành người dọn chỗ cho tất cả những người khác.

At half past eleven, Basil's tyre was fixed. He pressed the patch on firmly and counted to ten. Then he pumped air into the tube, and it grew round and tight.

Lúc mười một rưỡi, lốp xe của Basil đã được sửa xong. Ông ấn chặt miếng vá và đếm đến mười. Rồi ông bơm hơi vào săm, và nó căng tròn lên.

"It holds," he said, and he laughed. "I did that."

"Nó giữ hơi rồi," ông nói, và bật cười. "Tôi đã làm được."

"You did," said Ife.

"Bác đã làm được," Ife nói.

By a quarter to twelve, the line had disappeared. Fourteen bikes stood in the grass with fresh patches and clean chains. The riders sat on the bank, talking to each other like old friends.

Đến mười hai giờ kém mười lăm, hàng người đã biến mất. Mười bốn chiếc xe đạp đứng trên bãi cỏ với những miếng vá mới và xích sạch sẽ. Những người đi xe ngồi trên bờ dốc, trò chuyện với nhau như bạn cũ.

A white van pulled into the car park. The organiser climbed out with a large box. She stopped when she saw the crowd.

Một chiếc xe tải nhỏ màu trắng rẽ vào bãi đỗ. Người tổ chức bước xuống với một chiếc hộp lớn. Cô khựng lại khi thấy đám đông.

"What happened here?" she asked. "I left a quiet morning."

"Chuyện gì xảy ra ở đây vậy?" cô hỏi. "Cô để lại một buổi sáng yên tĩnh cơ mà."

"The tool tray jammed," said Ife. "I am very sorry. I tried everything."

"Khay dụng cụ bị kẹt," Ife nói. "Em rất xin lỗi. Em đã thử mọi cách."

The organiser put down her box and looked at the happy faces on the grass. Then she looked at the sand timer in Basil's hand. She took a long breath. "How many bikes did you manage to fix?" she asked.

Người tổ chức đặt chiếc hộp xuống và nhìn những gương mặt vui vẻ trên bãi cỏ. Rồi cô nhìn chiếc đồng hồ cát trong tay Basil. Cô hít một hơi dài. "Em sửa được bao nhiêu chiếc xe?" cô hỏi.

Ife looked at the riders and at the bikes. Her plan lay forgotten on the toolbox.

Ife nhìn những người đi xe và những chiếc xe đạp. Kế hoạch của cô nằm bị lãng quên trên hộp dụng cụ.

"None," she said. "They all fixed their own."

"Không chiếc nào ạ," cô nói. "Tất cả mọi người đã tự sửa xe của mình."