The Rat Retired from the World

The ancients had a legend which told of a certain rat who, weary of the anxieties of this world, retired to a cheese, therein to live in peace. Profound solitude reigned around the hermit. He worked so hard with his feet and his teeth that in a few days he had a spacious dwelling and food in plenty. What more could he desire? He thrived well, growing large and fat. Blessings are showered upon those who are vowed to simplicity and renunciation!

Người xưa có truyền lại một câu chuyện về một con chuột nọ, chán ngán những lo toan của thế gian, bèn lui về ẩn cư trong một khối phô mai, để sống những ngày yên bình. Sự cô tịch sâu thẳm ngự trị quanh vị ẩn sĩ ấy. Nó làm việc chăm chỉ bằng cả chân lẫn răng đến nỗi chỉ trong vài ngày đã có một nơi ở rộng rãi và thức ăn dư dả. Còn ước mong gì hơn nữa? Nó sống sung túc, ngày càng to béo. Phước lành đổ xuống những kẻ nguyện sống giản dị và từ bỏ thế tục!

One day a deputation from Rat-land waited upon him, begging that out of his abundance he would grant a slight dole towards fitting out a journey to a strange country where the rats hoped to get succour in their great war against the cat-tribe. Ratopolis was besieged, and owing to the poverty of the beleaguered republic they were forced to start with empty wallets. They asked but little, believing that in a few days help would arrive.

Một hôm, một đoàn đại biểu từ xứ sở loài Chuột đến chầu nó, khẩn cầu rằng từ sự dư dả của nó, xin ban cho một chút của cải để trang bị cho một chuyến đi đến một xứ lạ, nơi loài chuột hy vọng tìm được viện trợ trong cuộc chiến lớn chống lại giống loài mèo. Kinh thành Chuột đang bị vây hãm, và vì cảnh nghèo khó của nền cộng hòa đang bị bao vây, chúng buộc phải lên đường với túi rỗng không. Chúng chỉ xin rất ít, tin rằng chỉ trong vài ngày viện binh sẽ đến.

"My friends," said the hermit, "earthly affairs no longer concern me. In what way could a poor recluse assist you? What could he do but pray for the help you need! My best hopes and wishes you may be assured of." With these words this latest among the saints shut his door.

"Các bạn của ta," vị ẩn sĩ nói, "chuyện trần thế không còn liên quan gì đến ta nữa. Một kẻ ẩn dật nghèo hèn thì giúp gì được cho các người? Nó còn có thể làm gì ngoài việc cầu nguyện cho sự giúp đỡ mà các người cần! Những hy vọng và ước nguyện tốt đẹp nhất của ta, các người có thể yên tâm." Nói xong những lời ấy, vị thánh mới nhất này đóng sập cửa lại.

Whom have I in mind, do you think, when I speak of this rat, so sparing of his help? A monk?—Oh, no! A dervish rather, for a monk, I suppose, is at all times charitable.

Các bạn nghĩ ta đang muốn nói đến ai, khi nhắc đến con chuột keo kiệt với sự giúp đỡ này? Một thầy tu chăng? — Ồ, không! Đúng hơn là một đạo sĩ khổ hạnh, vì một thầy tu, ta cho rằng, lúc nào cũng biết bố thí.